www.eslamibidgoli.ir

گروه: دانش مالی و اقتصاد

نویسنده: سعید اسلامی بیدگلی

در یادداشت قبلی از دوشنبه سیاه 28 اکتبر 1929 نام بردم و پیشینه و پسینه بحران مالی و اقتصادی اواخر دهه 20 و اویل دهه 30 را ذکر کردم. اما در تاریخ بازارهای مالی جهان دوشنبه سیاه‌تری هم وجود دارد. روزی که از نظر آماری بدترین روز تاریخ بازارهای مالی نه تنها در ایالات متحده آمریکا که در تمام دنیاست. جالب اینجاست که این روز نیز در ماه اکتبر قرار دارد. (توجه دارید که اوج بحران‌های مالی اخیر هم در ماه اکتبر بود؟)

آن‌چه اتفاق افتاد:

بازار سهام آمریکا از سال 1982 رو به رشد نهاد. این رشد ادامه پیدا کرد و سال‌های 1986 و 1987 اوج رشد بازارهای مالی آمریکا بود. شاخص داوجونز (که در مورد بحران 1987 به عنوان نمادی برای عمق فاجعه‌ای که اتفاق افتاد به کار می‌رود) در 25 آگوست سال 1987 ...

. . .

پی‌نوشت ۱: بخش اول بحران‌های اقتصادی (رکود بزرگ 1929) را از این‌جا بخوانید.

نوشتن و گفتن از عظمت "نیما" بی‌شک کار آسانی نیست و اگر هست برای نویسنده این سطور اینگونه نیست و این چند خط نوشته تنها ادای دینی است به پاس بی‌نهایت لذتی که در این سالِ سی از خواندن شعرهای موج نو ایران نصیبم شده است و اگر تا قیام قیامت به احترام نیما سرپا بایستم کار کوچکی کرده‌‌ام. دوستانی که مرا می‌شناسند می‌دانند که من "نیما" خوان نیستم و کمتر با اشعار این خلّاقِ شهید در راه شعر دمخور بوده‌ام، اما حکایت عجیبی نیست که اگر زمستان و کتیبه و عاشقانه و صدای پای آب و ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد و ... را می‌خوانیم، همه بخشی از برکات وجود مردی‌ست که شعر پارسی را از رکود و جمود چندقرنی رها ساخت. مهدی اخوان ثالث در وصف دورانی که نیما شعر پارسی را احیا می‌کرد نوشته است: "از قلل افتخارات گذشته‌های دور فرود آییم، چند صد سال بود که زندگی و اندیشه و هنر-و مثلا شعر که موضوع بحث ماست- در همه آفاق باختر و خاور پیش می‌رفت و ما که روزی توانگر این هنر بودیم دیگر چیز کرامندی نداشتیم.... و اگر گاهی گوهر نادرمان می‌افتاد، کم بود، خاصه نسبت به غنای گذشته‌مان ناچیز بود. در هر صد سالی چند سکه؟ چند تکه؟ دنیا در این چند صد سال به چه مایه از لطایف ذوق و فکر و هنر عالی دست یافت و ما هیچ؟" (از کتاب "باغ بی‌برگی، یادنامه مهدی اخوان ثالث" به اهتمام مرتضی کاخی)

. . .

این روزها دائم صحبت از رکود اقتصادی و بحران مالی است و به خصوص بسیاری از تحلیل‌گران و نویسندگان، بحران مالی اخیر را با بحران 1929 و دیگر بحران‌های بزرگ تاریخ مقایسه می‌کنند. از این‌رو قصد دارم طی سلسله یادداشت‌هایی درمورد بحران‌های بزرگ دهه‌های گذشته بنویسم تا کمی بیشتر با ابعاد این بحران‌ها آشنا شویم. ترتیب نوشتن درباره این بحران‌ها لزوما تاریخی نیست، به‌طوری‌که بحران معروف 1907 را بعدها شرح خواهم داد.

آن‌چه به رکود بزرگ (Great Depression) شهرت دارد در سال 1929 آغاز شد و تا پایان دهه 1930 ادامه داشت و حتی بسیاری از کشورها سال‌های آغازین دهه 1940 را نیز در شرایط ناشی از رکود بزرگ گذراندند. تاثیرات این رکود تنها اقتصادی نبود. . .

. . .

www.eslamibidgoli.ir

گروه: دانش مالي و اقتصاد

نويسنده: سعيد اسلامي بيدگلي

توضيح: پيش از اين نيز يادداشت‌هاي "تورش‌هاي رفتاري و مشاوره سرمايه‌گذاري"،در "جستجوي غرور و گريز از پشيماني در تصميمات سرمايه‌گذاري" و "تصميم من درست است! پورتفوي من بهترين است!" را در مورد تورش‌هاي رفتاري نوشته‌ام که مي‌توانيد مطالعه کنيد. در ادامه مبحث تورش‌هاي رفتاري اين هفته راجع به موضوعي تحت عنوان حسابداري ذهني صحبت خواهد شد.

و اما يادداشت:

هر كسي كه مطالعاتي درمالي رفتاري داشته باشد، قطعا نام دوانديشمند بزرگ اين حوزه دانيل كانمن[1] و آموس تيورسكي[2] را شنيده است. در همين سري يادداشتهاي تورش‌هاي رفتاري نيز از اين دو بزرگ ياد شده است. يكي از مفاهيمي كه اين دو و ريچارد تالر[3] خيلي روي آن كار كرده‌اند تورش حسابداري ذهني (Mental Accounting) است. بر اساس اين تورش افراد در تصميمات مالي خود براي ارزيابي هر تصميم حسابي جداگانه در ذهن باز مي‌كنند و سعي مي‌كنند عواقب هر تصميم (مثبت يا منفي) را به تنهايي بررسي كنند. به اين ترتيب از يك نگاه كلي به مجموعه تصميمات خود (شبيه پورتفوي)‌ باز مي‌مانند و ممكن است تصميماتي بگيرند كه منجر به حداكثرسازي ثروتشان نشود. مطالعات تالر نشان مي‌دهد كه افراد در ارزيابي تصميمات نه تنها تصميمات را مجزا بررسي مي‌كنند بلكه تغيير نوع تصميم و زمان هزينه كردن و منفعت بردن هم روي نتايج تصميم اثرگذار است.

چند مثال ساده ابعاد اين تورش رفتاري (و چند تورش مرتبط با آن) را آشكار خواهد كرد. . .

. . .

سه روز پیش در حالی که با شاعر خوب هم‌روزگارمان، فروغ رئوفی، صحبت می‌کردم، سخن از طاهره صفارزاده به میان رفت و قرآنی که ترجمه کرده است و آن‌روز گفتم که من با عقاید این شاعر معاصر کمی مشکل دارم؛ اما حکایت شعرش دیگر است و فصل‌های زیبایی در شعرش هست که ...

(2)

طاهره صفارزاده شاعری مذهبی و انقلابی بود که البته بی‌شک شعر را خوب می‌فهمید، اما به دلیل همان مسئله اعتقاداتش، "شعر برای شعر" را نمی‌پسندید و . . .

www.eslamibidgoli.ir